Poradnik strażaka

  • Historia Związku OSP RP

    Historia Związku OSP RP

    [ śr., 2016-07-06 14:54 ] Pierwsze wzmianki o zorganizowanym ratownictwie ogniowym na ziemiach polskich pochodzą z okresu średniowiecza. Z biegiem stuleci władze miejskie przywiązywały coraz więcej uwagi do wyposażenia w sprzęt przeciwpożarowy i do zadań związanych z prewencją.

    W latach sześćdziesiątych XIX wieku organizacje przeciwpożarowe zaczęły powstawać niezależnie we wszystkich zaborach:

    I. Galicja

    1860 - powstaje Krajowe Towarzystwo Ubezpieczeń od Ognia, od swojego patrona św. Floriana zwane "Florianką",

    1862 - początek akcji tworzenia pierwszych stowarzyszeń strażackich w następujących miastach:

    1865 - Kraków, Gródek, Tarnów,

    1867 - Wadowice,

    1868 - Lwów, Stanisławów,

    1869 - Bochnia,

    1871 - Brody, Przemyśl, Sambor, Żywiec,

    1875 - we Lwowie ma miejsce I Krajowy Zjazd Strażacki na którym powołany zostaje Krajowy Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.

    II. Królestwo Polskie

    Powstają pierwsze organizacje strażackie m.in. w:

    1864 - Kaliszu,

    1871 - Częstochowie,

    1881 - działa 27 organizacji strażackich,

    1915 - władze rosyjskie zatwierdzają ustawę Towarzystwa Świętego Floriana,

    1916 - w Warszawie Ogólnokrajowy Zjazd Straży Ogniowych powołuje Związek Floriański.

    III. Zabór Pruski

    1867 - powstaje Prowincjonalny Śląsko-Poznański Związek Strażacki, który w 1893 r. przekształca się w:

    - Poznański Prowincjonalny Związek Straży Pożarnych,

    - Prowincjonalny Związek Straży Pożarnych na Górnym Śląsku,

    1880 - powstaje Pomorski Związek Prowincjonalnych Straży Pożarnych.

    W latach I wojny światowej strażacy wszystkich zaborów walczą o niepodległość w Polskiej Organizacji Wojskowej, w powstaniu Wielkopolskim oraz w Powstaniach Śląskich.

    W listopadzie 1918 r. - aktywnie uczestniczą w rozbrajaniu garnizonów niemieckich i austriackich.

    We wrześniu 1921 r. Związki działające pod zaborami łączą się w jeden - Główny Związek Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    Lata II wojny to walka na wszystkich frontach. W grudniu 1939 r. utworzona zostaje strażacka organizacja konspiracyjna "Skała", która w 1943 r. weszła w skład Korpusu Bezpieczeństwa.

    W latach 1939-1945 tysiące strażaków poległo w szeregach Wojska Polskiego i organizacji podziemnych.

    W 1949 r. Rada Ministrów wydaje rozporządzenie o rozwiązaniu Związku.

    W grudniu 1956 r. Związek OSP zostaje reaktywowany.

    W kwietniu 1992 r. podczas IX Zjazdu Krajowego przyjęto nazwę Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    X Zjazd Krajowy Związku OSP RP w czerwcu 1997 r. przyjął program działania na przełom tysiąclecia - lata 1997 - 2002, a Nadzwyczajny Zjazd Krajowy w październiku 1999 r. przyjął statut dostosowujący strukturę Związku OSP RP do nowego podziału administracyjnego kraju.

    Początki ruchu związkowego OSP

    [ śr., 2016-07-06 15:00 ] Na ziemiach polskich już w średniowieczu zaczęto organizować pierwsze grupy ratujące przed ogniem. W latach 60. XIX w. we wszystkich zaborach zaczęły rodzić się organizacje przeciwpożarowe, ale w każdym z innym natężeniem i skutkiem. Strażacy prowadzili zakonspirowane wychowanie patriotyczne oraz przygotowania polityczno-wojskowe do walki o niepodległość i to było główną przyczyną ograniczania ich aktywności.Najtrudniejszy byt miały polskie straże w zaborze rosyjski, zaś w Galicji uzyskały największą suwerenność, ale z kolei w zaborze pruskim były najlepiej zorganizowane choć pod niemiecką komendą.Dzieje rozwoju pożarnictwa w Królestwie Polskim i pod zaborem rosyjskim obrazuje historia Towarzystwa św. Floriana, a następnie po Ogólnokrajowym Zjeździe Straży Ogniowych w Warszawie w 1916 roku Związku Floriańskiego. Był to wówczas wielki polski ruch społeczno-obywatelski w zakresie organizacji przeciwpożarowej i samopomocy, moderowany przez takich działaczy jak Bolesław Chomicz i Józef Tuliszkowski. Propagatorem ruchu był wydawany od 1912 r. „Przegląd Pożarniczy”, redagowany przez B. Chomicza. Celem była ochrona społeczeństwa przed pożarami i innymi klęskami, zaś dewizą słowa: „Bogu na chwałę ludziom ku pomocy”. Na terenie dwóch pozostałych zaborów również rozwijał się ruch stowarzyszeniowy. W Galicji prekursorem ochrony było powstałe w dniu 22 lutego 1860 roku Krajowe Towarzystwo Ubezpieczeń od Ognia, Gradu i na Życie im. św. Floriana. Pod jego szyldem i nadzorem powstało w Galicji wiele miejskich i wiejskich organizacji strażackich, począwszy od 1864 roku, kiedy to została założona w Krakowie pierwsza na tym terenieochotnicza straż pożarna. Z tej inicjatywy zrodził się po kilku latach Krajowy Związek Ochotniczych Straży Pożarnych w Królestwie Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim, którego zjazd organizacyjny odbył się w dniach 31 października -1 listopada 1875 r. we Lwowie. W zaborze pruskim, począwszy od 1863 roku powstawały tzw. Prowincjonalne Związki Towarzystw Strażackich i Ratunkowych oraz Komun, a m.in. w Poznaniu na Górnym Śląsku i na Pomorzu. Jednakże w głównej mierze organizowane w oparciu o niemiecki system wartości i tamtejszy etos narodowy. Tak było aż do roku 1921, kiedy to nastąpiło porozumienie przywódców wszystkich związków dzielnicowych i 8 września 1921 r. przybyło do Warszawy 3.690 delegatów na I Krajowy Zjazd Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    Pierwsze wzmianki o zorganizowanym ratownictwie ogniowym na ziemiach polskich pochodzą z okresu średniowiecza. Z biegiem stuleci władze miejskie przywiązywały coraz więcej uwagi do wyposażenia w sprzęt przeciwpożarowy i do prewencji. W latach sześćdziesiątych XIX wieku organizacje przeciwpożarowe powstają niezależnie we wszystkich zaborach: W Galicji: 1860 - powstaje Krajowe Towarzystwo Ubezpieczeń od Ognia, od swojego patrona św. Floriana zwane "Florianką", 1862 - początek akcji tworzenia pierwszych stowarzyszeń strażackich: 1865 - Kraków, Gródek, Tarnów, 1867 - Wadowice, 1868 - Lwów, Stanisławów, 1869 - Bochnia, 1871 - Brody, Przemyśl, Sambor, Żywiec, 1875 - we Lwowie I Krajowy Zjazd Strażacki powołuje Krajowy Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim. Rozwija się działalność organizacyjna.

    W Królestwie Polskim: 1864 - powstaje OSP w Kaliszu, 1871 - powstaje OSP w Częstochowie, 1881 - działa 27 organizacji strażackich 1915 - władze rosyjskie zatwierdzają ustawę Towarzystwa Świętego Floriana, 1916 - w Warszawie Ogólnokrajowy Zjazd Straży Ogniowych powołuje Związek Floriański.

    W zaborze pruskim: 1867 - powstaje Prowincjonalny Śląsko-Poznański Związek Strażacki, który w 1893 r. Przekształca się w: - Poznański Prowincjonalny Związek Straży Pożarnych, - Prowincjonalny Związek Straży Pożarnych na Górnym Śląsku, 1880 - powstaje Pomorski Związek Prowincjonalnych Straży Pożarnych.

    W latach I wojny światowej: Strażacy wszystkich zaborów walczą o niepodległość w Polskiej Organizacji Wojskowej, w powstaniu Wielkopolskim, w Powstaniach Śląskich.

    W listopadzie 1918 r. - aktywnie uczestniczą w rozbrajaniu garnizonów niemieckich i austriackich.

    We wrześniu 1921 r. Związki działające pod zaborami łączą się w jeden - Główny Związek Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    Lata II wojny to walka na wszystkich frontach.

    W grudniu 1939 r. utworzono strażacką organizację konspiracyjną "Skała", która w 1943 r. weszła w skład Korpusu Bezpieczeństwa.

    W latach 1939-1945 tysiące strażaków poległo w szeregach Wojska Polskiego i organizacji podziemnych.

    W 1949 r. Rada Ministrów wydaje rozporządzenie o rozwiązaniu Związku.

    W grudniu 1956 r. Związek OSP zostaje reaktywowany.

    W kwietniu 1992 r. podczas IX Zjazdu Krajowego przyjęto nazwę Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    X Zjazd Krajowy Związku w czerwcu 1997 r. przyjął program działania na przełom tysiąclecia - lata 1997 - 2002, a Nadzwyczajny Zjazd Krajowy w październiku 1999 r. przyjął statut dostosowujący strukturę Związku do nowego podziału administracyjnego kraju.

    wróć...
Dołącz do nas
Google+