OSP Nawojowa Góra
Teren działania OSP Nawojowa Góra

Teren działania OSP Nawojowa Góra

Wspominaliśmy ostatnio o Oddziale Gminnym ZOSP RP w Krzeszowicach, a więc gminie, w której leży Nawojowa Góra. Zgodnie z przepisem § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 lipca 1998 r. w sprawie terenu działania jednostek ochrony przeciwpożarowej, terenem własnego działania ochotniczej straży pożarnej jest teren gminy, w której została utworzona. Postanowiliśmy więc przybliżyć Państwu co nieco naszą Gminę.

Gmina Krzeszowice – gmina miejsko-wiejska w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie krakowskim. Położona jest na zachód od Krakowa (ok. 14 km od jego granicy). Według danych statystycznych GUS, gminę na dzień 31 grudnia 2011 zamieszkiwało 32 417 osób, natomiast jej powierzchnia stanowi 11,33% powierzchni powiatu krakowskiego. Jest to druga pod względem liczby mieszkańców gmina powiatu krakowskiego.

W skład gminy wchodzi miasto Krzeszowice, oraz następujące wsie: Czerna, Dębnik, Dubie, Filipowice, Frywałd, Miękinia, Nowa Góra, Nowa Góra-Łany (sołectwo), Nawojowa Góra, Ostrężnica, Paczółtowice, Rudno, Sanka, Siedlec, Tenczynek, Wola Filipowska, Zalas oraz Żary.

MAPA GMINY KRZESZOWICE WRAZ Z PODZIAŁEM NA SOŁECTWA

Pierwsza informacja o miejscowości Krzeszowice pochodzi z 1286 r. W roku tym biskup Paweł z Przemankowa polecił Fryczkowi z Bytomia utworzyć tu sołectwo na zasadach prawa magdeburskiego. W 1555 r. wojewoda krakowski Stanisław z Tęczyna (27 III 1514 - 5 III 1560) przejął całe Krzeszowice, przyłączając do swego folwarku część biskupią tej wsi, którą pozyskał od biskupa krakowskiego Andrzeja Zebrzydowskiego w zamian za swoją część Luszowic. W 1637 r. zmarł ostatni z Tęczyńskich – wojewoda krakowski Jan Magnus. Jedyną dziedziczką zmarłego Jana Magnusa była córka Izabela (zm. 1667), która w 1639 r. została przez opiekunów wydana za mąż za znanego polityka i poetę Łukasza Opalińskiego (1612-1662), marszałka nadwornego koronnego. Kolejno Krzeszowice przejmowali Sieniawscy, Czartoryscy, Lubomirscy i wreszcie Potoccy.

W latach 1850-55 Potoccy wybudowali, według projektu F.M. Lanci, pałac w stylu renesansu włoskiego. Wraz z rozpoczęciem budowy pałacu założono park krajobrazowy z cechami parku angielskiego. Pałac został zamieszkany dopiero w 1862 r., a drobne przeróbki, szczególnie wnętrz, trwały do 1870 r. Pod koniec XIX w. Krzeszowice przeżyły fazę intensywnego rozwoju przemysłowego i urbanistycznego. Powstały nowe zakłady produkcyjne: garncarskie, tartak parowy, fabryka beczek, fabryka zaprawy fasadowej, fabryka dachówek i drenów, fabryka farb ziemnych oraz fabryka wyrobów cementowych i betonowych.

W kwietniu 1940 r. przybył do Krzeszowic generalny gubernator Hans Frank, oglądał pałac Potockich i całą okolicę. Postanowił tutaj urządzić swoją letnią rezydencję. Rozpoczęto przebudowę pałacu, która została ukończona 1 września1940 r. Na uroczyste otwarcie nowej rezydencji gubernatora przybyli Herman Goering i Joseph Goebbels. Przez pałac przewijało się codziennie wielu dygnitarzy, pomocników i pracowników nadzoru, gwarantujących bezpieczeństwo przebywającemu w Krzeszowicach Hansowi Frankowi.

W związku z rozszerzeniem granic miasta po 1996 r. na terenie Krzeszowic znalazła się Kopalnia Wapienia „Czatkowice”, zatrudniająca ponad 380 osób, która jest największym zakładem przemysłowym w mieście. Obecnie ponad 10-tysięczne Krzeszowice znajdują się w powiecie krakowskim i są silnie związane z Krakowem. Wielu mieszkańców Krzeszowic codziennie dojeżdża do pracy w Krakowie, a młodzież krzeszowicka pobiera naukę na poziomie ponadpodstawowym i uniwersyteckim również w Krakowie. Krzeszowice to ważny ośrodek handlowo-usługowy i turystyczny aglomeracji krakowskiej z rozbudowywaną infrastrukturą sportową i edukacyjną.

 

NAWOJOWA GÓRA

Wieś położona w Gminie Krzeszowice, licząca około 2000 mieszkańców. We wsi znajdują się: szkoła podstawowa (ul. Szkolna), kościół rzymskokatolicki (ul. Nawoja), cmentarz komunalny (ul. Winnica) na Winnicy, biblioteka (ul. Nawoja), boisko LKS Górzanka (ul. Sportowa) (na 150 miejsc, założonego w 1952 klubu piłkarskiego), remiza OSP (ul. Nawoja), gospodarstwo agroturystyczne (ul. Sportowa), zabytkowy dom drewniany (ul. Nawoja), duży nieczynny kamieniołom wapieni jurajskich (ul. Nawoja), huta szkła oraz otwarty w 2007 zakład produkcyjny przełączników optycznych (światłowodowych) (ul. Krakowska). Stoi tu także pomnik ku czci I Brygady Legionów Piłsudskiego, która stąd wyruszała 6 sierpnia 1914 na front (skrzyżowanie ul. Krakowskiej z ul. Nawoja).
Przez północną część wsi przebiega droga krajowa 79 (Katowice – Trzebinia – Kraków – Sandomierz – Warszawa) (ul. Krakowska) oraz również w północnej (dolnej części wsi) linia kolejowa 133 Kraków – Katowice.

Dawna prochownia na przeł. XVIII i XIX w. uległa zniszczeniu na skutek wybuchu. W latach 1815-1846 wieś położona była na terenie Wolnego Miasta Krakowa, potem w zaborze austriackim. W czasie II Rzeczypospolitej wieś należała do powiatu chrzanowskiego w województwie krakowskim. W 1911 wybudowano szkołę. 6 sierpnia 1914 z Nawojowej Góry wyruszyła I Brygada Legionów Polskich. Miejscowy dwór został odbudowany. W 1916 dwór zakupił Napoleon Nikodem Cybulski, który po trzech latach zmarł. W 1924 parterowy dwór strawił pożar. Obecny wygląd zawdzięcza przebudowie w 1925, którego dokonał ówczesny właściciel Karol Gustaw Domański, inżynier górnik pracujący przy budowie fabryki gazów technicznych w Trzebini. Na jego zlecenie architekt Leon Wilmann zaprojektował gruntowną przebudowę dworu. 11 listopada 1934 odsłonięto Pomnik Niepodległości Polski. Od 26 października 1939 do 18 stycznia 1945 wieś należała do gminy Kressendorf w Landkreis Krakau, dystryktu krakowskiego w Generalnym Gubernatorstwie. W 1942, w czasie II. wojny światowej okupanci niemieccy zburzyli tutejszy pomnik. W 1952 założono klub piłkarski Górzanka. Do roku 1954 wieś należała do ówczesnej gminy Krzeszowice. Jesienią 1954 wieś została siedzibą gromady Nawojowa Góra w ówczesnym powiecie chrzanowskim w woj. krakowskim. Od lipca 1960 gromadę Nawojowa Góra 'zniesiono włączając jej (pozostały) obszar do nowo utworzonej gromady Krzeszowice. Od 1 stycznia 1973 znajduje się reaktywowanej gminie Krzeszowice. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego. Krajobraz został zniszczony przez zaniechane w latach 90. XX w. wydobycie wapienia górnojurajskiego. Na terenie wsi piętrzą się ogromne hałdy i nieczynne wyrobiska kamieniołomów. 3 maja 1991, dzięki fundacji okolicznych zakładów pracy oraz ofiar ludności, została odsłonięta replika pierwszego pomnika. Od 1997 miejscowość została pozbawiona części przysiółka: Gwoździec i Zimnej Wody które przyłączono do miasta Krzeszowice (237 budynków mieszkalnych).

Dołącz do nas
Google+